istanbul’un da aralarinda bulundugu 7 metropolde saclar uzerinde yapilan bir arastirma, cevresel kosullarin sac sagligina zararli etkilerini ortaya koydu.
Arastirmaya gore, Bangkok saca en fazla zarar veren kent. istanbul dorduncu sirada. Kirlilik saclari cansiz, gucsuz ve daha az parlak yapiyor.
Oxford Sac Vakfi Baskani John Gray’in yaptigi arastirmada, . ayni gun ve saatte, ayni sac ornekleri dunyanin 7 metropolundeki acik alanlara asildi ve 7 gun boyunca buralarda tutuldu. Ayni sac orneklerinden biri de saglikli kosullarda saklanarak, bir haftanin sonunda zarar goren orneklerle karsilastirildi. Sac telindeki metal ve yuzey gorunum analizleri icin Pantene firmasinin laboratuvarlarinin lazer teknikleri kullanildi.
Analizlere gore Bangkok saca 0.1751 gram, Tokyo 0.1703 gram, Atina 0.1081 gram, istanbul 0.1005 gram, Meksiko City 0.0762 gram, Londra 0.0513 gram, New York 0.0099 gram atik yukluyor.
Sacta metal birikiyor
Gray’in verdigi bilgiye gore, kentsel kirlenmeden kaynaklanan metalik birikim sacin bir numarali dusmani. Deneylerde, sacta protein yapitaslarinin kaybina yol acan aluminyum, kadmiyum, demir gibi metallerin biriktigi goruldu. Bu birikimler saglikli saclardaki isigi yansitma ozelligi bozulup, saclarin zayif ve cansiz gorunmesine, hassaslasmasina neden oluyor. Giderek artan matlik, puruz ve yaglilik hissi de veriyor.
Ancak uzmanlar, cevresel faktorlerin, sac dokulmesi, kellik ve sac beyazlamasinin sebebi olmadigini, bunun daha cok genlerle ilgili oldugunu belirtiyor.
Sehir hayati saci nasil bozuyor?
cevresel faktorler arastirmasinin da gosterdigi gibi, sacta biriken agir metaller ve hava kirliligi en onemli etkenler. Zararli UV isinlari ve rutubet, protein yapitaslarini kaybettirirken saci cansizlastirir ve kolay kirilmasina yol acar.
Saca yanlis uygulanan . boya, perma, rofle gibi kimyasal islemler,
Saci seyrek yikamak,
Sac kurutma makineleri ve duzlestirme islemi sonucunda sac protein yapitaslarini kaybeder ve yapisi zarar gorur.
Stres kafa derisindeki kaslarin gerilmesine neden olarak sac koklerine kan akisini kisitlar. Ayrica kadinlar stresliyken saclariyla daha cok oynar, cekistirir, adeta gerginliginin acisini sacindan cikartir; yani mekanik hasar yaratir.
Agirligin yuzde 3’u kadar yabanci madde yapisiyor
Saglikli sac disaridan bakildiginda, parlak ve hacimli durur, kolay sekil alir ve dokunuldugunda yumusaklik hissi verir. Saglikli bir sacta, sacin yuzde 90’ini olusturan protein yapitaslarinin eksilmemis olmasi kriter, cunku protein yapi taslari sacin gucunu, esnekligini ve nemini koruyan en onemli faktor. Bangkok’ta saca bir gunde toplam agirliginin yuzde 3’u kadar yabanci madde yapistigini olctuklerini belirten John Gray, bunun zararini bir karsilastirmayla acikladi: ‘Bu, 60 kg olan bir insanin, haftada 1.9 kg, yilda ise 99 kg istenmeyen maddeyi tasimasi demek.’
|