| SAGLIK KOZMETIK VE ALERJI | Hatiri sayilir miktarda para odeyerek bir nemlendirici aldiniz... urun size “hipoallerjenik” olarak sunuldugu ve “kaliteli” bir marka oldugu icin tereddut etmeden kullanmaya basladiniz. 2-3 gun sonra yuzunuzde kizariklik ve kasinti basladi ve gittikce artan bir dermatit (egzama) tablosu ortaya cikti... Bu durum ozellikle hanimlar arasinda oldukca sik rastlanan bir talihsizliktir. Kullanilan kozmetik madde allerji yapmistir. Hem de “hipoallerjenik” (allerji yapma ihtimali zayif) oldugu halde. Kullanilan urun hipoallerjenik degil ise, ciltte dermatit olusturma riski suphesiz daha da fazla olacaktir.
Kozmetikler nicin dermatit yapiyor?
Saglik ve guzellesmek icin kullanilan bu urunlerin cilde zarar vermeyecek sekilde uretilmesi gerekmez mi? Bu maddelerin denetimi yok mu? Ne yazik ki ulkemizde gida maddelerinin uretimi bile kontrol ve denetim altina alinamamistir ve kozmetikler icin boyle bir beklenti icinde olmak fazlaca “iyimserlik” olacaktir. ABD ‘de yapilan arastirmalarda kozmetik maddeler icinde 2983 adet kimyasal madde oldugunu ve bunlarin 884 tanesinin toksik ozellikte oldugu belirlenmistir.
Kozmetiklerle allerji nasil gelisir?
Bu konu tamamen kisinin cilt yapisi ve bagisiklik sistemi ile iliskilidir. Bagisiklik sistemi organizmayi yabanci maddelerden korumak uzere programlanmistir. Bunlar genellikle bakteriler, virusler ve tumorlesen hucrelerdir. Bagisiklik sistemi hergun hucrelerimizi adeta tek tek kontrol ederek vucudun “saglik durumunu” idame ettirir. Maalesef bazi kisilerde kozmetikler ve sanitasyon maddeleri (or: sabun) icindeki partikuller zararli madde olarak algilanir ve vucutta bunlara karsi “dermatit” ile sonuclanacak reaksiyon (tepkime) baslatilir.
Kozmetikler 2 farkli dermatite neden olur:
“Allerjik kontakt dermatit” ve “irritan kontakt dermatit”. Birincisi adin da anlasildigi gibi dogrudan dogruya kozmetiklere allerji gelismesiyle ortaya cikar. onceden herhangi bir allerjen maddenin temasi ile duyarlanmis deriye ayni maddenin tekrar temas etmesi ile ortaya cikan bagisiklik sistemi aracilikli bir reaksiyondur. Kontakt dermatit tanisi konan hastalarin yaklasik % 25-30 kadarini allerjik kontakt dermatit olusturmaktadir. Allerjene karsi gelisen duyarlilik haftalarca, yillarca hatta cogu kez butun bir omur boyu devam edebilir. Allerji gelismis olan maddeye her temas edildiginde, dermatit bulgulari ortaya cikar irritan kontakt dermatit ise kozmetik ve sanitasyon urunleri icindeki “tahris edici” maddelere bagli olarak ortaya cikar. Deriye disardan temas eden bir takim tahris edici maddelerin olusturdugu immunolojik olmayan, yani bagisiklik sistemi tarafindan baslatilmayan reaksiyonlardir. Tum kontakt dermatit olgularinin ortalama %70’ini olusturur. Maddelerin toksik . etkisine bagli olarak ortaya cikar. onceden duyarlilik kazanilmis olmasi gerekmez ve maddeyle ilk kez temas edilmesi sonrasinda bile meydana gelebilir.
Kozmetik allerjilerine nasil tani konur?
Bu tur kontakt (temas) allerjilerinde uyglanan ozel bir tani yontemi vardir. Yama testi (patch test) adi verilen ve vucutta temas allerjilerine neden oldugu bilinen temel maddeleri iceren bu test sirt bolgesine uygulanir ve kisinin allerjik oldugu maddeler belirlenir. Bu tespit cok onemlidir, cunku temas allerjilerinin “kalici” bir tedavisi yoktur. Tek tedavi yontemi allerji yapan maddelerden uzak kalinmasidir. Birden fazla kozmetik urun kullaniyorum, acaba allerjimin sebebi hangisi? Bu durumda bir allerji uzmanina basvurmaniz gerekir. Kullanmakta oldugunuz kozmetik maddeler yama testine benzer bir metodla degerlendirilerek hangisinin allerji nedeni oldugu tespit edilebilir.
Kozmetik allerjilerinden korunmak mumkun mu?
oncelikle kaliteli ve markali urunler tercih edilmelidir. Daha once kullanilmamis olan bir urun ilk kullanimda yuze ya da ellere degil, vucudun baska bir bolgesine (or: kolun ic kismina) ve cok az miktarda 2-3 gun sureyle uygulanmalidir. Sozkonusu urun uygulama bolgesinde herhangi bir reaksiyona neden olmuyor ise kullanilmaya baslanmalidir. Bu konuda emin olunamiyor ise bir uzman doktordan yardim alinmalidir.
Sozun ozu;
Kozmetikler ve sanitasyon urunleri, modern dunyada gunluk hayatin vazgecilemez bir parcasidir. Bazen istenmeyen etkilere neden olsalar da onlari kullanmaya devam edecegiz. Bu nedenle, her konuda oldugu gibi kozmetikler konusunda da “bilgili” birer tuketici olmak ve sagligimizin icin en dogrusunu uygulamayi bilmek zorundayiz.
|
|
ANA SAYFAYA DÖN »
